Τρίτη 4 Οκτωβρίου 2011

Η επίσκεψη του Γέροντα Εφραίμ στην Κύπρο- Γ΄ ΜΕΡΟΣ


 
 Το βράδυ της Κυριακής  18-9-2011 μίλησε στην κατάμεστη Αίθουσα της Τράπεζας Κύπρου στη Λευκωσία, προσκεκλημένος του Ιδρύματος Άγιος Λουκάς Κριμαίας για παιδιά με μυικά προβλήματα. Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό όλων των συνάξεων που μίλησε ο Γέροντας ήταν η παρουσία πολλών νέων ανθρώπων, όπως και ανθρώπων όλων των κοινωνικών τάξεων. Στην αίθουσα επικρατούσε απόλυτη ησυχία και όλοι κρέμμονταν κυριολεκτικά από τα χείλη του. Για όσους κάθονταν έξω από την αίθουσα στήθηκε ειδική οθόνη για να βλέπουν κι αυτοί τον ομιλητή.

Στην αρχή της ομιλίας του, επαίνεσε τους διοργανωτές της εκδήλωσης για την πρωτοβουλία τους, που τη χαρακτήρισε πρωτοβουλία αγάπης και φιλαδελφίας. Στη συνέχεια, αναφέρθηκε στον Σέρβο Άγιο Ιουστίνο Πόποβιτς, τον κατ’ εξοχήν Θεοτοκόφιλο, που πέθανε του Ευαγγελισμού, τη μέρα των γενεθλίων του, το 1981, και είχε πίστη απλής γριούλας.

Παρακάτω, θα ήθελα να αναφέρω υπό μορφή σημείων τις συμβουλές που μας έδωσε ο Γέροντας Εφραίμ, όπως τις έχω στις σημειώσεις μου.

-Να έχουμε πίστη. Ο Χριστός απαιτούσε πίστη. «Η πίστις σου σέσωκέ σε. Πορεύου εν ειρήνη». Εξάλλου, υπάρχει «ο δυνάμενος σώσαι».
-Είναι φυσικό ως άνθρωποι να ζητάμε τα εφήμερα, αλλά να μην τα απολυτικοποιούμε. «Ζητείτε πρώτον τη βασιλείαν του Θεού και την δικαιοσύνην αυτού, και πάντα ταύτα προστεθήσονται υμίν».
-Να αγωνιζόμαστε με τρόπο Χριστοκεντρικό, πνευματικό, να ποθούμε την πνευματική ζωή.
-Πρέπει ο άνθρωπος να καταπατήσει το ίδιον θέλημα, τον εαυτό του, τον παλαιόν άνθρωπο.
-Ο Χριστός είπε: «Όστις θέλει οπίσω μου ελθείν». Σεβάστηκε την ελευθερία του ανθρώπου, ερχόμενος στον κόσμο. Δεν τους έβαλε όλους στη βασιλεία των ουρανών, λόγω ελεύθερης βούλησης.
-Ο Χριστός ήλθε στον κόσμο για μας: «Ουκ ήλθον ίνα ποιήσω το θέλημα το εμόν, αλλά του πέμψαντός με πατρός.
-Όταν κάνουμε το θέλημα του Χριστού, έρχεται η ενέργεια της Θείας Χάριτος. Συνεπώς, όποιος ακολουθεί το Ευαγγέλιο οδηγείται στην αγιότητα.
 Στη συνέχεια, απάντησε σε αρκετές ερωτήσεις του κόσμου. Αρχικά, ανέφερε έναν επίσκοπο από τη Συρία που του είπε: «Ήρθαμε στην Ελλάδα που είναι η πρωτεύουσα της Ορθοδοξίας». Ακολούθως, απαντώντας τόνισε τα εξής:
-να μη φανατιζόμαστε στο ποδόσφαιρο
-να μένουμε πιστοί στις παραδόσεις μας και να μη μας χαρακτηρίζει η ξενομανία
-να βιώσουμε την Ορθοδοξία για να έχουμε εμπειρία του Αγίου Πνεύματος
-αδιαλείπτως να προσευχόμαστε για την πατρίδα μας, γιατί δεν είναι εύκολα τα πράγματα
-δικαιούμαστε να διαφωνούμε με την εξουσία, γιατί κάθε εξουσία δεν μας αναπαύει όλους, αλλά απορρίπτονται οι βιαιότητες, οι βαναυσότητες, κ.λπ.
-η Ορθοδοξία είναι η σωστή, η αληθινή αποκάλυψη του Χριστού στον κόσμο. Γι’ αυτό και δύο Γάλλοι που βαφτίστηκαν πρόσφατα, έλαμπαν μετά τη βάπτισή τους. Ας μην ξεχνάμε ότι η έκφραση του ανθρώπου είναι η απεικόνιση της εσωτερικής πνευματικής κατάστασης.
-η «Κλίμαξ» είναι το σπουδαιότερο βιβλίο μετά το Ευαγγέλιο.
-μοναχισμός και λαϊκό στοιχείο έχουν κοινά. Η προσφορά των μοναχών στους λαϊκούς είναι ότι ένας λαϊκός φεύγει από το Άγιο Όρος, φεύγει από το Μοναστήρι και νιώθει μεγάλη βοήθεια στον γάμο του.
-αν ένας νέος φύγει από την εκκλησία, να μην απελπίζονται οι γονείς, μόνο να προσεύχονται, γιατί θα κάνει τον κύκλο του και θα γυρίσει πίσω. Η ψυχή ως γευσαμένη τα θεία ρήματα, άρρητα της Θείας Χάριτος, τα θυμάται. Ο μακαριστός Εφραίμ Καντουνακιώτης έλεγε: «Το παιδί που μπήκε μια φορά στο πετραχήλι, θα’ ρθει πίσω».
-ο άνθρωπος να είναι Χριστοκεντρικός. Να τηρεί τις εντολές του Χριστού. Να ζητά τη βασιλεία του Θεού και τη δικαιοσύνη του.
-τα παιδιά να τα νουθετούμε από μικρά. Να συμμετέχουν στα μυστήρια, να παίρνουν χάρη Θεού και να χαριτώνονται. Οι γονείς είναι υπεύθυνοι να δώσουν τη Χάρη του Χριστού. Πολλές οικογένειες διαβάζουν το πρωί τον Εξάψαλμο και το βράδυ το Απόδειπνο. 
-ο Γέροντας Πορφύριος συνήθιζε να λέει: «Να λέμε λίγα στα παιδιά μας και πολλά στον Θεό για τα παιδιά μας». Να προσευχόμαστε να φωτίζει ο Θεός το παιδί μας.
-η ειρήνη στο σπίτι είναι καρπός του Αγίου Πνεύματος.
-στη συζυγική ζωή είναι αναγκαίος ο αμοιβαίος έπαινος και η αλληλοαναγνώριση μεταξύ των συζύγων.
-ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς τόνιζε: «Νους αφιστάμενος του Θεού γίνεται ή κτηνώδης ή παιδαριώδης». Και ο Άγιος Σεραφείμ του Σάρωφ συμβούλευε: «Απόκτησε την ειρήνη του Θεού και θα μεταδίδεις το πνεύμα του Θεού».
-σήμερα η αμαρτία πλεόνασε. Τα προβλήματα αυξάνονται. Οι άνθρωποι έχουν χάσει το πνεύμα των αγίων πατέρων. Γι’ αυτό άνθρωποι χωρίς Θεό, δεν έχουν ταπείνωση, δεν έχουν χάρη μέσα τους.
-ελεύθερος είναι κάποιος όχι όταν κάνει ή λέει ό, τι θέλει, αλλά όταν είναι ελεύθερος από την αμαρτία.
«Γνώσασθε την αλήθειαν και η αλήθεια ελευθερώσει υμάς».
-οι Άγιοι πατέρες υποστηρίζουν ότι όσην ηδονήν απήλαυσες, τόσην οδύνην πρέπει να περάσεις.
-σήμερα υπάρχει πολύς εγωισμός. Ο άνθρωπος δεν καταρρίπτει το εγώ του. Η ζήτηση της εκδίκησης είναι εγωισμός.
-η εκκλησία είναι ένα εργοστάσιο παραγωγής Αγίων.
-στην εποχή μας πάσχουν οι άνθρωποι από λύπη,
κατάθλιψη. Λείπει η Θεία Χάρις, δεν έχουν πνευματικά αντιβιοτικά.
-ο άνθρωπος έχει πολύ ισχυρή βούληση, που τη χρησιμοποιεί για όλα, εκτός από τα πνευματικά.
-ο λόγος που υπάρχει γύρω μας τόση απληστία είναι γιατί η ψυχή δεν βρήκε αυτό που της λείπει.
-ο καρπός του Αγίου Πνεύματος είναι η αγάπη, η πίστις, η πραότητα, η μακροθυμία.
-το θέλημα είναι δαιμονικό. Δεν αφήνουμε τη Χάρη του Θεού να δράσει. «Η Θεία Χάρις η τα ασθενή θεραπεύουσα και τα ελλείποντα αναπληρούσα».
-ο άνθρωπος δεν ξέρει τα όρια της αντοχής του. Γι’ αυτό χρειάζεται πνευματικό.
-η ανάπαυση δεν έρχεται με χρήματα και με ανέσεις, αλλά με τη Χάρη του Αγίου Πνεύματος.
-οι λογισμοί είναι σαν τις σαπουνόφουσκες που διαλύονται. Αρκεί να μη γίνονται πράξεις.
-η Νοερά προσευχή ωφελεί πολύ, είναι πολύ προσοδοφόρος. Πρώτα ο νους, ύστερα η καρδία. «Άλλο το μυαλό κι άλλο ο νους», όπως τονίζει και ο Γρηγόριος ο Παλαμάς.
 -ο Γέροντας Ιωσήφ έλεγε: «θέλουμε μόνο μια στέγη, ένα ρούχο κι ένα πιάτο φαΐ».
-σήμερα δεν έχουμε τη χαρά της γιαγιάς μας, την ανάπαυση που είχε ο παππούς μας, γιατί δεν έχουμε βιωματική εμπειρία της ζωής της εκκλησίας.
-πρέπει απαραιτήτως κάθε Κυριακή να πηγαίνουμε στην εκκλησία. Είναι μέθοδος πνευματικής θεραπείας.
-ο Άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς υποστήριζε ότι η διαφορά μας με τους Καθολικούς είναι ότι εκείνοι δεν έχουν ταπείνωση.
-η γιαγιά του απολάμβανε, όπως κι όλες οι αγράμματες γυναίκες, τη Χάρη του Εξάψαλμου, όχι τα λόγια.

Αυτές είναι οι νουθεσίες του Γέροντα Εφραίμ σε όλους μας. Σε μας δεν μένει παρά να προσπαθήσουμε να τις εφαρμόσουμε στη ζωή μας.

Μετά το πέρας της ομιλίας το σωματείο δεξιώθηκε τον κόσμο στους κήπους της Τράπεζας Κύπρου, ενώ το πλήθος των πιστών έτρεξε να πάρει την ευχή του Γέροντά μας, να πει το πρόβλημά του, να ζητήσει τη συμβουλή και την προσευχή του.
 Συνεχίζεται...

Δευτέρα 3 Οκτωβρίου 2011

Η επίσκεψη του Γέροντα Εφραίμ στην Κύπρο-Β΄ Μέρος Της Ζήνας Λυσάνδρου Παναγίδη Φιλολόγου.

Συνεχίζουμε με το πρόγραμμα της επίσκεψης του Γέροντα Εφραίμ στην Κύπρο. Το Σάββατο, μετά τη Θεία Λειτουργία για τη γιορτή του Αγίου Αναστασίου, επισκέφτηκε τη Μητρόπολη Λεμεσού και το απόγευμα μίλησε σε σύναξη στο σπίτι μιας ευσεβούς οικογένειας και απάντησε σε ερωτήσεις των παρευρισκομένων. 
 Μου έκανε εντύπωση η απάντηση του Γέροντα σε μια κυρία που ρώτησε τι πρέπει να κάνουν οι γονείς, αν το παιδί τους θέλει να σπουδάσει κάτι με το οποίο οι ίδιοι διαφωνούν. Η απάντησή του ήταν κατηγορηματική. Αν το παιδί θέλει να σπουδάσει π.χ. μουσικός και οι γονείς του επιμένουν να γίνει γιατρός, άδικα θα διαταραχθούν οι σχέσεις τους. Το πιο σωστό είναι να αφήσουν το παιδί τους να αποφασίσει από μόνο του, ώστε ύστερα να μην τους επιρρίπτει ευθύνες, άμα δεν είναι ευτυχισμένος και ευχαριστημένος από το επάγγελμά του.
Αργότερα, στις 10 και μισή το βράδυ, μίλησε στο φιλόξενο σπίτι του φίλου μας Άθου Κυρανίδη στον Αναλιόντα, ένα χωριό έξω από τη Λευκωσία σε μια ειδυλλιακή περιοχή πνιγμένη στα πεύκα. Από τις σημειώσεις μου σταχυολογώ τα κυριότερα που μας είπε , απαντώντας και σε ερωτήσεις, και τα δίνω υπό μορφή σημείων:

-ο άνθρωπος πρέπει να αισθάνεται πλήρης μέσα του, να μην του λείπει τίποτα. Όταν δεν έχει πετύχει τη συγκρότηση των εσωτερικών του δυνάμεων, τότε ο άνθρωπος ταράζεται, μέσα του δεν έχει βρει αυτό που ποθεί η ψυχή του.
-οι άνθρωποι σήμερα εύκολα νευριάζουν, ταράζονται, βρίζουν, γιατί δεν έχουν κοινωνία με το μυστήριο της εξομολογήσεως. Είναι δυστυχισμένοι λόγω των παθών τους, που είναι χαρακτηριστικό της μεταπτωτικής ζωής του ανθρώπου.
-αντίθετα, οι Άγιοι, όπως διαβάζουμε στη ζωή τους, ήταν ειρηνικοί και μέσα στις δοκιμασίες. Μας ανέφερε, μάλιστα, το παράδειγμα του Αγίου Καλλινίκου που τον έψαχναν οι αστυνομικοί και αυτός, αφού πρώτα τους φιλοξένησε, μετά τους αποκάλυψε ότι ήταν αυτός που ζητούσαν. Αυτοί ντρέπονταν να τον συλλάβουν, όμως αυτός τους είπε να κάνουν το καθήκον τους.
-η χαρά είναι μια πνευματική κατάσταση, ένα δώρο της χάριτος που το αποκτά ο άνθρωπος ταπεινούμενος και ακολουθώντας τους κανόνες.
-πρέπει να ακολουθούμε τις παραδόσεις μας.
-στα μοναστήρια υπάρχει το πατερικό φρόνημα και πνεύμα, γι’ αυτό πρέπει να παίρνουμε τα παιδιά μας και να τα επισκεπτόμαστε. Ο εκκλησιασμός, εξάλλου, είναι μέθοδος θεραπείας της αμαρτωλής ψυχής μας.
-το μυστήριο της εξομολογήσεως διαφέρει πολύ από τον ψυχολόγο. Από τη μια είναι ο Χριστοκεντρικός τρόπος και από την άλλη ο ανθρωποκεντρικός.
-μας ανέφερε ότι ο πρίγκηπας Κάρολος της Αγγλίας του είπε ότι οι Άγγλοι δεν ξέρουν τι είναι ταπείνωση, το θεωρούν σύμπλεγμα κατωτερότητας.
-όταν αγανακτούμε γιατί μας συνέβη κάτι, «μα γιατί να μου συμβεί αυτό;», αυτό είναι εγωισμός. Σημαίνει ότι πάσχουμε. Μας εγκαταλείπει η Χάρη του Θεού.
-η Ορθοδοξία μας είναι πλούτος, είναι εμπειρία του Αγίου Πνεύματος. Να υπολογίσουμε τον πλούτο που έχουμε. Η δύναμη της Ορθοδοξίας είναι η μεγαλύτερη επένδυσή μας. Θα ξυπνήσουμε, άμα αρχίσουμε να ζούμε τη Χάρη του Αγίου Πνεύματος. Όταν μπεις σ’ έναν χώρο Χάριτος ή αμαρτίας, το βιώνεις.
-με τέτοιες ρίζες και με τέτοια παράδοση, δεν έπρεπε να αμαρτάνουμε. Πρέπει να ανανήψουμε, να είμαστε υπεύθυνοι, να αναλαμβάνουμε τις ευθύνες μας. Να στραφούμε στις πηγές μας, στις δυνάμεις μας. Να θυμηθούμε τις γιαγιάδες μας που είχαν τη μακαρία ελπίδα κι έλεγαν «Έχει ο Θεός».
-τα ζευγάρια πρέπει να συνεξηγούνται, να ζητούν συγγνώμη, να επαινούν ο ένας τον άλλο.

Το βράδυ του Σαββάτου διανυκτέρευσε στην Ιερά Μονή Μαχαιρά, όπου την Κυριακή το πρωί τέλεσε τη Θεία Λειτουργία. Κόσμος πολύς και πάλι έτρεξε να τον δει και να πάρει την ευχή του και ο Γέροντας με αγάπη περισσή επιδαψίλευσε τις ευλογίες του σε όλους.


Κυριακή 2 Οκτωβρίου 2011

Η Κομοτηνή σήμερα… από την Κυριακή Χριστοδούλου Ιστορικό Τέχνης-Μουσειολόγο.

2 Οκτωβρίου, 2011 — VatopaidiFriend



Ο επισκέπτης της πόλης μπορεί να απολαύσει τις ιστορικές μνήμες που ανασύρουν στο μυαλό του οι εικόνες της πόλης.

Το Βυζαντινό Τείχος του 4ου αιώνα, αποτελεί το αρχαιότερο μνημείο της Κομοτηνής. Άνκαι κάποια τμήματά του έχουν καταστραφεί, η ιστορία το αποδίδει στον αυτοκράτορα Θεοδόσιο Α΄ (379-395).
Απέναντι, βρίσκεται ο Ιερός Ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, του 1800, αρχικά χτισμένος μέσα στο τείχος. Δομημένος πάνω στα θεμέλια ενός ερειπωμένου βυζαντινού ναού, τοποθετήθηκε σε χαμηλότερο επίπεδο, γιατί στην τουρκοκρατία δεν επιτρεπόταν η ανύψωση στο ίδιο επίπεδο με τα τζαμιά. Στο εσωτερικό του φυλάσσεται μια εικόνα της Παναγίας του 14-15ου αιώνα, ενώ ο Δεσποτικός θρόνος, το Εικονοστάσι και ο Αμβωνας είναι του 19ου αιώνα.

Στη γωνία του δρόμου η σημερινή λέσχη Κομοτηναίων είχε χτιστεί από τη Μητρόπολη για να στεγάσει αρχικά το Μητροπολιτικό Μέγαρο το 1924. Παραχωρήθηκε όμως αμέσως στον σύλλογο Κομοτηναίων η «Ένωσις».

Στον απέναντι πεζόδρομο, την οδό Ν. Τσανακλή, βρίσκονται κάποια από τα νεοκλασικά σπίτια της Κομοτηνής. Ανάμεσά τους και αυτό στο οποίο στεγάζονταν παλαιότερα η Δημοτική Βιβλιοθήκη, πρώην οικία Μαλλιόπουλου.

Πίσω τους, με πρόσοψη στο σκεπασμένο σήμερα από το δρόμο ποτάμι, η δωρεά Νέστορος Τσανακλή, στη θέση του Δημοτικού Κήπου. Ο απόδημος στην Αίγυπτο ευεργέτης, χρηματοδότησε το 1907 την ανέγερση μιας Δημοτικής Αστικής Σχολής και λειτούργησε έτσι κατά τα έτη 1908-1909. Η λειτουργία της διακόπηκε από τον 1ο Βαλκανικό Πόλεμο. Στεγάστηκαν εκεί Ορφανοτροφείο παίδων (1919), η Γενική Διοίκηση Θράκης (1922-1945), η Νομαρχία Ροδόπης (1945-1972) και το Πρυτανείο του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (μέχρι το 2000).

Πίσω από τον Ιερό Ναό της Κοιμήσεως της Θεοτόκου βρίσκεται το Πνευματικό Κέντρο-Εθνικό Ωδείο Κομοτηνής. Στη μικρή πλατεία του Αρχιμανδρίτη Χρυσάνθου “βλέπει” και το παλιό (Εσκί) Τζαμί της πόλης, χτισμένο μεταξύ 1371-1383.

Κατά την ίδια χρονική περίοδο οικοδομήθηκε και το πτωχοκομείο (Ιμαρέτ), που βρίσκεται στα στενά πίσω από αυτήν την πλατεία και στεγάζει σήμερα το Εκκλησιαστικό Μουσείο της Μητρόπολης Μαρωνείας και Κομοτηνής.

Το δρομάκι αυτό μας οδηγεί στον πεζόδρομο της Βενιζέλου, το παλιό Βαρούς. Ελάχιστα από τα παλιά κτίσματα του εμπορικού αυτού δρόμου θυμίζουν την αρχιτεκτονική της πόλης σε μια προηγούμενη εποχή. Πρόκειται, όμως, για έναν από τους πιο παλιούς και εμπορικούς δρόμους της πόλης.

Στον παράλληλο δρόμο, πίσω από τον πεζόδρομο -την οδό Κούλογλου- αναπαλαιώνονται σήμερα κάποια ακόμη νεοκλασικά της πόλης: η οικία Μουζιοπούλου όπου στεγάζεται η Δ.Ε.Π.Α.Κ. και η οικία Σκουτέρη- δωρεά Βασιλικής Δίντσογλου, η οποία λειτουργεί ως Δημοτικό Μουσείο. Σε αυτήν αναπαρίσταται Θρακιώτικη οικία αστικής τάξης της Κομοτηνής στο μεταίχμιο του 19ου και του 20ου αιώνα.

Βγαίνοντας και διασχίζοντας τον δρόμο με τη νησίδα, τη λεωφόρο Ορφέως, οδηγούμαστε στην πλατεία Ειρήνης, την κεντρική πλατεία της πόλης. Πρόσφατα ανακατασκευασμένη, κλείνει στο βάθος της με το Ηρώον.
Πίσω από αυτό, το άλσος της Αγίας Παρασκευής, έκτασης 21,30 στρεμμάτων, αποτελεί σημείο δροσιάς και ανάπαυλας. Το όνομά του το παίρνει από το μικρό Ναό της Αγίας Παρασκευής, πολιούχου της πόλης, που είναι χτισμένος πάνω στα ερείπια ενός ελληνορωμαϊκού ναού αφιερωμένου στη θεά Αφροδίτη. Μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα σωζόταν ακόμη το πρόστυλο και το αέτωμα, στεφανωμένα από έναν μαρμάρινο σταυρό.

Βγαίνοντας από αυτό το σημείο από το πάρκο, συναντούμε το Δημαρχείο της Κομοτηνής. Στην αίθουσα του δημοτικού Συμβουλίου φυλάσσεται η ιστορική σημαία της πόλης, πάνω στην οποία είναι κεντημένες οι πιο σημαντικές για την ιστορία της ημερομηνίες.

Kατευθυνόμενοι προς την οδό Αγ. Γεωργίου βρισκόμαστε μπροστά σε κάποια από τα παλιά αρχοντικά σπίτια της πόλης που αναπαλαιωμένα μας δίνουν την εικόνα της παλιάς Κομοτηνής. Σε ένα από αυτά στεγάζεται σήμερα ο Μορφωτικός Όμιλος Κομοτηνής, ενώ στο απέναντι, το Λαογραφικό και Ιστορικό Μουσείο. Απέναντι από την εκκλησία το γωνιακό σπίτι στέγαζε την παλιά εφορεία της πόλης και το Δημόσιο Ταμείο, και χρονολογείται το 1891. Ήταν ιδιοκτησία του Ζάχου Τσανακλή, αδελφού του Νέστορος Τσανακλή, ευεργέτη της πόλης. Υπάρχει άλλωστε και μικρή μαρμάρινη πλάκα που βεβαιώνει την ιδιοκτησία.

Ξαναβγαίνοντας στον κεντρικό δρόμο, την οδό Νικολάου Ζωίδη, οδηγούμαστε κατευθείαν στο μικρό πάρκο της πόλης. Αριστερά μας, λίγο πριν φτάσουμε βλέπουμε το κτίριο του παλιού Γυμνασίου Αρρένων. Δεξιά μας βρίσκεται το Αρχαιολογικό Μουσείο της Κομοτηνής και δίπλα, το θερινό Δημοτικό Θέατρο. Μέσα στο παρκάκι αυτό είχε ανεγερθεί το 1930 το παλιό Ηρώο της πόλης, έργο του ντόπιου γλύπτη Μοσχίδη. Αργότερα, προστέθηκαν τα ονόματα 63 Κομοτηναίων που θυσιάστηκαν στον Ελληνοϊταλικό πόλεμο. Στη γωνία του άλσους βρίσκεται το κτήριο που στεγάζει τη Διεύθυνση της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.

Απέναντι, από τη μία πλευρά βλέπουμε τη Νομική Σχολή του Δ.Π.Θ.ενώ από την άλλη το Δημοτικό Στάδιο. Δίπλα σε αυτό βρίσκεται ο Ναός της Αγίας Σοφίας. Ο παράλληλος στην εκκλησία δρόμος, μας κατευθύνει στο αξιόλογο κτίσμα που στεγάζει το 3ο Δημοτικό Σχολείο.
Βγαίνοντας από την άλλη άκρη το δρόμου στην οδό Υψηλάντους, βρισκόμαστε στη σημερινή είσοδο-έξοδο της Κομοτηνής από και προς Ξάνθη. Στην άκρη της καταπράσινης νησίδας είναι τοποθετημένο το άγαλμα του Ελ. Βενιζέλου. Πίσω του, το κτήριο όπου στεγάζεται το Ι.Κ.Α. αντανακλά με την αρχιτεκτονική του τις βυζαντινές σελίδες της ιστορίας της Κομοτηνής.
Αν ακολουθήσουμε τη νησίδα προς το κέντρο της πόλης θα ξανασυναντήσουμε τη δωρεά Νέστορος Τσανακλή. Αν στρίψουμε όμως δεξιά, στην οδό Γ. Κονδύλη, οδηγούμαστε στο κτίσμα της παλιάς Λέσχης Δημοσίων Υπαλλήλων, μετέπειτα Δημοτικής Βιβλιοθήκης και σημερινή στέγη του χειμερινού Δημοτικού Περιφερειακού Θεάτρου Κομοτηνής.

Ευθεία, επί της προέκτασης της οδού Γ. Κονδύλη, συναντούμε στα δεξιά μας το Αρχοντικό του Στάλιου, ονομαζόμενο έτσι από το όνομα του πρώτου ιδιοκτήτη. Υπήρξε παλιότερα Λέσχη Αξιωματικών, Τμήμα Ασφαλείας, ενώ σήμερα ανήκει στο Δήμο Κομοτηνής και έχει χαρακτηριστεί διατηρητέο. Πίσω από το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. βρίσκεται η Νέα Μοσυνούπολη, γνωστή και ως ΕΚΤΕΝΕΠΟΛ από το όνομα της κατασκευάστριας εταιρείας. Στα τέλη της δεκαετίας του ’80 και στις αρχές του ’90 που κτίστηκε, αποτέλεσε έναν από τους πρότυπους οικισμούς κατοικιών μαζικής κατασκευής.

Γυρνώντας πίσω και ξαναβρίσκοντας τη Δωρεά Νέστορος Τσανακλή, συναντούμε απέναντί της, την οδό Νικηφόρου Γρηγορά, ιστορικού που άφησε πολύτιμες πληροφορίες για την Κομοτηνή. Διασχίζοντάς τη περπατούμε δίπλα στην εξωτερική πλευρά του Βυζαντινού τείχους της πόλης. Από εδώ βλέπουμε τα ερείπια των αμυντικών πύργων που το περιέβαλαν. Στο τέλος του δρόμου, στρίβοντας δεξιά οδεύουμε προς την πλατεία Χρυσάνθου. Ευθεία, φθάνουμε στη Δημοτική αγορά της πόλης. Στρίβοντας και πάλι δεξιά, στα σοκάκια, βρισκόμαστε σε μια γραφική γειτονιά της Κομοτηνής. Εδώ συναντούμε και κάποια χαμένα αλλού επαγγέλματα και οδηγούμαστε πίσω από το καινούργιο (Γενί) Τζαμί.

Στην άκρη του δρόμου βρισκόμαστε στην οδό Ερμού, έναν από τους πιο παλιούς και εμπορικούς δρόμους της πόλης. Ενσωματωμένο στο Γενί τζαμί βρίσκεται το Ρολόι της πόλης. Αφήνοντας πίσω μας τον πεζόδρομο συναντούμε τη Νομαρχία και τη Δωρεά Νικολάου Παπανικολάου η οποία στεγάζει μία πλούσια συλλογή συγγραμμάτων από τον 17ο αιώνα έως και σήμερα, δυστυχώς κλειστή στο κοινό προς το παρόν.

Ανάμεσα στα δύο κτίρια είναι τοποθετημένο το άγαλμα της Νίκης της Θράκης, έργο του γλύπτη Νικολαΐδη. Η λεωφόρος Ηρώων, περνά μπροστά από την ΧΧΙ Ταξιαρχία. Πίσω από το κτίσμα της Ταξιαρχίας βρίσκεται το παλιό κτίριο των Δικαστηρίων που στέγασε κάποτε και τη Νομαρχία.
Η λεωφόρος Ηρώων οδηγεί στα στρατόπεδα και στη Νυμφαία, το βουνό πίσω από τη πόλη, με ιδιαίτερες φυσικές ομορφιές. Εκεί βρίσκονται διαδρομές και χώροι αναψυχής οργανωμένοι από το Δασαρχείο, ενώ στα πόδια ενός κομματιού Βυζαντινής οχύρωσης απολαμβάνει κανείς έναν καφέ ή και το γεύμα του στο Τουριστικό Δημοτικό Περίπτερο.
Σύνταξη κειμένου:
Κυριακή Χριστοδούλου,
Ιστορικός Τέχνης – Μουσειολόγος.

ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ ΝΟΜΟΥ ΡΟΔΟΠΗΣrodopi158.jpg

πηγή: Κομοτηνή



Δευτέρα 26 Σεπτεμβρίου 2011

Επίσκεψη του Γέροντα Εφραίμ στην Κύπρο


Η Επίσκεψη του Γέροντα Εφραίμ στην Κύπρο-Α΄Μέρος
Πάντα το αντάμωμα με αγαπημένους φίλους προσφέρει ευωχία, πληρότητα και γλυκύτητα στην ψυχή. Πόσο μάλλον, όταν γευόμαστε τη χαρά της αντάμωσης με τον πολυαγαπημένο μας Γέροντα Εφραίμ, τον Γέροντά μας που μοιράζει σε όλους μας αφειδώλευτα τα μύρα της ψυχής του. Τότε, η ψυχή μας αγαλλιάται και μεταρσιώνεται, μεθά από το νέκταρ των φωτισμένων και θεόπνευστων λόγων του.

Ήταν μεγάλη η πανήγυρις. Κοσμοσυρροή. Στον εσπερινό είχε πάρα πολύ κόσμο, συγχωριανούς του Γέροντα μα και πρόσφυγες που μένουν στην Κοφίνου που ήρθαν να τιμήσουν τον Άγιο Αναστάσιο, μα και να ακούσουν τον Γέροντά μας και να πάρουν την ευλογία του. Στην ομιλία του ο Γέροντας Εφραίμ, αφού εξέφρασε τη χαρά του που βρίσκεται για πρώτη φορά μετά την προσφυγιά μας στη γιορτή του Αγίου Αναστασίου, μας μίλησε για τη ζωή του Αγίου. Ήταν ένας Άγιος που ύφαινε σακιά, αλλά έζησε όλη τη ζωή του μέσα στη σπηλιά, προσευχόμενος στον θεό.

Ο χρονογράφος του 15ου αιώνα Λεόντιος Μαχαιράς αναφέρει ότι ο Άγιος Αναστάσιος είναι μεταξύ των 300 κληρικών και λαϊκών, οι οποίοι μετά την άλωση της Ιερουσαλήμ από τους Αραβες το 638 μ.Χ. κατέφυγαν στην Κύπρο, για να ξεφύγουν από τη μανία των Σαρακηνών.

(…)Όνταν οι Σαρακηνοί επήραν την γήν της επαγγελίας, τότε εβγήκαν οι πτωχοί οι χριστιανοί απού εγλυτώσαν και επήγαν όπου ηύραν καταφύγιν· ήσαν αρχιεπισκόποι, επισκόποι ιερείς και λαϊκοί, και επήγαν όπου φτάσαν. Και ήρταν και εις την περίφημον Κύπρον μία συντροφία, όπου ήσαν τ΄ (=300) ονομάτοι, και γροικώντα, ότι Έλληνες εφεντεύγαν τον τόπον, διά τον φόβον επήγαν εις το έναν μέρος και εις το άλλον, και εσγάψαν την γήν και εμπήκαν μέσα, και επροσεύχουνταν τώ Θεώ(…).
Ο Άγιος Αναστάσιος, άνκαι δεν είναι γνωστός στους συναξαριστές, από ένα σύντομο συναξάρι που περιλαμβάνεται στην παλαιά ακολουθία του πληροφορούμαστε ότι ήταν ένας από τους 300 ορθοδόξους της Αλαμανίας (Γερμανίας), οι οποίοι πήραν μέρος σε μια σταυροφορία στα χρόνια του αυτοκράτορα Αλεξίου του Κομνηνού (1081-1118) και του γιου του Ιωάννη (1118-1143). Αργότερα, επειδή οι Λατίνοι της Παλαιστίνης τους κατεδίωξαν, κατέφυγαν στην Κύπρο, όπου έζησαν μοναχικό και ασκητικό βίο.
«Ούτος ο Όσιος Πατήρ ημών Αναστάσιος, ήν εν τοίς χρόνοις του Βασιλέως των Χριστιανών, Αλεξίου του Κομνηνού, και του υιού αυτού Ιωάννου μετά και των λοιπών τριακοσίων Ορθοδόξων των εξ Αλαμανίας όντων, και εν Κύπρω τότε υποκειμένη τώ Ορθοδόξω Βασιλεί, τον μονήρη βίον διανυσάντων. Ότε γάρ ο λεγόμενος Ιερός πόλεμος συνεκροτείτο και γινόμενος δήθεν διά τα Άγια προσκυνήματα, ήλθον και αυτοί στρατιώται μετά των λοιπών. Ορώντες δε εν τοίς πολέμοις και τους Ορθοδόξους κακοποιημένους υπό Λατίνων, αφέντες την επίγειον στρατείαν, εστρατεύθησαν τώ επουρανίω Βασιλεί. Αναλαβόντες τα όπλα της μοναδικής πολιτείας εν Κύπρω, ένθα εν ερήμοις και όρεσι διατρίβοντες, θλιβόμενοι, κακουχούμενοι και υπό δαιμόνων επηρεαζόμενοι, και νικήσαντες χάριτι του ενδυναμούντος Χριστού πάντα πειρασμόν, διά των μεγάλων αυτών αρετών, γενέσθαι και θαυμάτων πολλών αυτουργοί· ου μόνον ζώντες, αλλά και μετά θάνατον· όθεν και μέχρι του νύν τοίς ευλαβώς προσερχομένοις τώ Τάφω αυτού ο Θείος ούτος Αναστάσιος άριστος δείκνυται ιατρός, και ταχέως προφθαίνει εις τους επικαλούμενους αυτόν εκ πίστεως. Ταίς τούτου πρεσβείαις Χριστέ ο Θεός ημών, ελέησον ημάς ως φιλάνθρωπος.»(3)
  Το 2003 ένα χρόνο μετά το μερικό άνοιγμα των οδοφραγμάτων, μια ομάδα ευλαβών γυναικών από την επαρχία Αμμοχώστου βρήκαν δύο από τα ξύλινα εργαλεία του Αγίου Αναστασίου. Όπως διηγήθηκαν οι ίδιες, καθώς και αρκετοί κάτοικοι του χωριού πού είχαν κατεβεί στη σπηλιά, βρήκαν μέσα ψόφια ζώα, κάρβουνα, στάχτες και σωρούς από χώμα καί άχυρα. Σήμερα, τα ιερά αυτά κειμήλια, μετά από απόφαση του προσφυγικού σωματείου «Ένωση Περιστερωνοπηγιωτών», φυλάσσονται στον ιερό ναό της Αγίας Θέκλας στον συνοικισμό Αγίων Αναργύρων Λάρνακος, όπου εφημέριος είναι ο πατήρ Ανδρέας Στεφάνου, γαμπρός του γέροντα Εφραίμ..

Επιπρόσθετα, μας τόνισε την αξία της προσευχής για να ξεπεράσουμε την κρίση που θα βαθαίνει συνεχώς και στην Κύπρο, ενώ για την Ελλάδα μάς ανέφερε ότι πολλές οικογένειες δυστυχώς υποφέρουν. Ταυτόχρονα, επισήμανε ότι πολλοί στο Άγιο Όρος περιμένουν κάποια αναταραχή   που τελικά θα είναι προς όφελος της Ελλάδας και της Κύπρου. Ήδη, κατέληξε, οι διεθνείς συγκυρίες αλλάζουν και ο Ελληνισμός μπορεί να ελπίζει σε καλύτερες μέρες.







Ανήμερα της γιορτής του Αγίου Αναστασίου, πάλι ο Γέροντας λειτούργησε στην Κοφίνου, αλλά αυτή τη φορά δεν ήταν η χαρμόσυνη ατμόσφαιρα του πανηγυριού και της πολυκοσμίας, αλλά η σεμνή, μυστηριακή ατμόσφαιρα, όπου με τη βοήθεια του Γέροντά μας βιώσαμε την ανάταση σε σφαίρες υπερκόσμιες, όπου μπορέσαμε να προσευχηθούμε και να παρακαλέσουμε τον θαυματουργό Άγιο Αναστάσιο να μας βοηθήσει και στα οικογενειακά μας προβλήματα, μα και για την κατάσταση που βρίσκεται το νησί μας.

Όταν τελείωσε η Θεία Λειτουργία, το Σωματείο της Περιστερωνοπηγής παρέθεσε πρόγευμα στο Σωματείο της ΣΕΚ στην Κοφίνου, όπου είχαμε την ευκαιρία να μιλήσουμε με τον Γέροντά μας και να θυμηθούμε στιγμιότυπα από τα όμορφα χρόνια, τα γελαστά, τα χρόνια της εφηβείας μας, τότε που ήμασταν αφέντες στη γη των προγόνων μας. Τότε, που τα σύννεφα της επερχόμενης τραγωδίας περνούσαν απειλητικά από πάνω μας, κι όμως λίγοι, πολύ λίγοι τα αποκρυπτογραφούσαν.

Μιλήσαμε, όμως, και για τα προβλήματα του σήμερα και ζητήσαμε τη συμβουλή του Γέροντά μας, ο οποίος μας παρακίνησε και πάλι να καταφύγουμε στην προσευχή, στη μυστηριακή ζωή. Μας τόνισε, δε, και πάλι ότι πρέπει να ελπίζουμε πως τα πράγματα θα αλλάξουν προς όφελός μας, και της Ελλάδας και της Κύπρου.

Δεν θα μπορούσα να παραλείψω να αναφέρω τα υπέροχα τερψιλαρύγγια που οι χρυσοχέρες νοικοκυρές της Περιστερωνοπηγής μάς ετοίμασαν για το πρόγευμα. Ο πιο εγκρατής, βεβαίως, από όλους μας ήταν ο Γέροντας που δοκίμασε μόνο λίγο από τα υπέροχα χωριάτικα κουλούρια, ενώ εμείς απολαύσαμε και τη μυρωδάτη, σπιτική πίτα της γιορτής του Αγίου, τα εξαίσια χαλλούμια, μα κυρίως, τη θεσπέσια τυλικτή «τσιππόπιτα».

Η τσιππόπιτα είναι ένα ζυμαρικό, που το έκαναν στη Μεσαορία μας, όπου άλειφαν πάνω στο φύλλο την τσίππα, το ανθόγαλα, δηλαδή το καϊμάκι του γάλακτος, την κρέμα που σχηματιζόταν στην επιφάνεια του γάλακτος, μετά το άρμεγμα. Τύλιγαν το φύλλο και το έστριβαν, γέμιζαν τα ταψιά τους, και αφού τα έψηναν στον φούρνο της αυλής, τα περιέχυναν με σιρόπι και μοσχοβολούσε η γειτονιά! Τι ωραίες εποχές! Δυστυχώς για μας και τα παιδιά μας πέρασαν ανεπιστρεπτί.

 Τσιππόπιτα

 8 φλυντζάνια αλεύρι

λίγο αλάτι

νερό για ζύμωμα

αμυγδαλόψυχα αλεσμένη

«τσίππα» από το γάλα (ανθόγαλα) 

-Υλικά για το σιρόπι:
4 φλιτζάνια ζάχαρη
3 φλιτζάνια νερό

λίγο χυμό λεμονιού
 

Το ψήνουμε σε δυνατό φούρνο, μέχρις ότου ροδοκοκκινίσει.

 Συνεχίζεται


Τετάρτη 21 Σεπτεμβρίου 2011

Αντρέας Παναγίδης - 55 χρόνια μετά






ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΗΡΩΑ ΤΗΣ ΑΓΧΟΝΗΣ
ΑΝΔΡΕΑ ΠΑΝΑΓΙΔΗ  ΓΙΑ ΤΑ
55 ΧΡΟΝΙΑ ΤΗΣ ΘΥΣΙΑΣ ΤΟΥ
ΠΩΣ ΝΑ ΣΕ ΠΩ ΠΑΤΕΡΑ ΠΟΥ ΕΙΣΑΙ ΜΟΝΟ 22 ΧΡΟΝΩΝ, ΗΡΩΑ ΑΝΔΡΕΑ ΠΑΝΑΓΙΔΗ.

 «Οι ήρωες μένουν πάντα νέοι» , μας έλεγαν οι δικοί μας καθηγητές, κι εγώ με τη σειρά μου το επαναλάμβανα στους δικούς μου μαθητές.
Συνειδητοποίησα, όμως, το βαθύτερο νόημα της φράσης αυτής, όταν μιλώντας για τον πατέρα του συζύγου μου, αναφερόμουν σ’ ένα παλληκάρι, εικοσιδύο μόλις χρονών που μας κοιτούσε όλο καλοσύνη και αθωότητα  με τα έκθαμβα μάτια του από τη φωτογραφία που δεσπόζει στα σπίτια και των τριών παιδιών του.
Πώς να σε πω πατέρα, ήρωα Ανδρέα Παναγίδη, που είσαι μόνο 22 χρονών παιδί;

Κι όμως, μέσα στη φυλακή,  σ’ εκείνη την περιρρέουσα ατμόσφαιρα των ελεύθερων πολιορκημένων  ωρίμασες τόσο πρόωρα, συμπύκνωσες τον χρόνο,  μάζεψες τη σοφία του και μας κατέλειπες, πολύτιμη και ανεκτίμητη κληρονομιά, πλούτο  αμύθητο, τις επιστολές σου, διαποτισμένες από εθνική υπερηφάνια και μεγαλείο ψυχής. Οι επιστολές σου, ήρωα Ανδρέα Παναγίδη, μαρτυρούν ότι την καρδιά σου πυρπολούσε η γλυκιά μορφή του Ναζωραίου, κι αυτή η πίστη σε όπλισε, όπως κι όλους τους ήρωές μας, με μεγατόνους θάρρους, λεβεντιάς , αυταπάρνησης και μεγαλοψυχίας.

Όποιος δεν ξέρει τη δύναμη της πίστης, πολύ φυσικά θα απορεί: πώς είναι δυνατόν ένας νέος με γραμματικές γνώσεις μόνο του δημοτικού να μας αφήσει τέτοια μνημεία εθνικής έξαρσης, ψυχικής μεταρσίωσης, βαθιάς πίστης στον Θεό;

Σε σκέφτομαι συνέχεια, ήρωα Ανδρέα Παναγίδη! Τη συντριβή της ψυχής σου, τον αφόρητο πόνο σου, την οδύνη... ανθρώπινα πρέπει να λιποψύχησες, (δεν πιστεύω στα ρητορικά φληναφήματα, τα εξωπραγματικά, ότι τάχα οι ήρωες δεν λυγίζουν, δεν πονούν, ίσα-ίσα το μέγεθος της θυσίας τους μεγαλώνει όσο πιο οδυνηρή είναι η διαπάλη μέσα στην ψυχή τους).

Στην πορεία σου προς την ηθική ελευθερία εμπόδιο ανυπέρβλητο υπήρξε η ανθρώπινη αδυναμία σου, η αγάπη προς τους δικούς σου, η αγάπη προς τη ζωή που δεν πρόφτασες να γευτείς το γλυκό πιοτό της.
Οπωσδήποτε, το δίλημμα ορθώθηκε μπροστά σου, η ανθρώπινη ζωή σου μετεωρίστηκε για πολύ ανάμεσα στην αγάπη προς τους δικούς σου και στο χρέος προς την πατρίδα.


Είχες μια νέα και όμορφη γυναίκα, τη Γιαννούλα σου, που’ χε μύριες χάρες... μα είχες πρώτα και πάνω απ’ όλα, τα παιδιά σου, τα τρία μικρά σου αγγελούδια, τα οποία δεν χάρηκες και δεν σε χάρηκαν, στα οποία ο θάνατος δεν θα σε άφηνε να πραγματώσεις την ουσιαστική σου υπόσταση, την πατρική. Ο Αριστείδης, η Δέσποινα  και η Αυγή  θα μεγάλωναν χωρίς το χάδι του πατέρα τους, χωρίς την ασφάλεια της αγκαλιάς του, χωρίς τη γλύκα της θωριάς του.
Δεν θα ξανάμπαινε πια ο πατέρας τους όλο χαρά και ζωντάνια και δεν θα’ ριχνε ολόγυρα στον «ηλιακό» τις σοκολάτες, όπως θυμάται ο Αριστείδης, για να απολαύσει τα παιδιά του που ορμούσαν ποιο να πάρει τις πιο πολλές.
Θυμάσαι, ήρωα Ανδρέα Παναγίδη, μια φωτογραφία σου μ’ όλη την ανεμελιά των νιάτων σου, που κρατάς με καμάρι στην αγκαλιά το γιο σου, τον Αριστείδη σου βρέφος;

Τέτοιες στιγμές τρυφερότητας, θαλπωρής, χαράς και αγάπης θα συντρόφευαν τις ώρες της αγωνίας σου, στο κελλί σου. Τέτοιες στιγμές, θα’ ζησες σίγουρα, ήρωα Ανδρέα Παναγίδη, γιατί ήσουν ένας κοινός θνητός, μέσα στα ανθρώπινα μέτρα. Τέτοιες στιγμές «έτρεμε η ψυχή σου» και σίγουρα «θα ξαστοχούσε γλυκά τον εαυτό της».
Η ζωή με τις χάρες και τα πλούτη της πάσκιζε να σε σαγηνεύσει. Ήθελε να καταβάλει την ψυχή σου.
Φυλακισμένα Μνήματα

Μα αντιστάθηκες. Η αντίσταση είναι δύναμη πνευματική, πηγάζει από μέσα μας. Θωράκισες το είναι σου με πανίσχυρα αντισώματα λεβεντιάς και αντρειοσύνης. Ο λόγος του Θεού θέριεψε την ψυχή σου και της ενστάλαξε αποθέματα λεβεντιάς.

Οπλισμένος με μια στέρεη ιδεολογική φαρέτρα, ξεπέρασες τα ανθρώπινα μέτρα, ξεπέρασες τα όριά σου και ανέβηκες όλες τις βαθμίδες της μεγαλοσύνης. Η ρωμαλέα ψυχή σου προσέγγισε τον ιδεατό χώρο της ηθικής ελευθερίας, κάνοντας τα παιδιά σου, που ήταν το μεγαλύτερο εμπόδιο για τη θυσία σου, να’ ναι τόσο περήφανα για σένα και το όνομα που τους άφησες.

Αιωνία η μνήμη σου,
ήρωα της αγχόνης Ανδρέα Παναγίδη
που είσαι μόνο 22 χρονών
και πώς να σε πω, πατέρα;    

Δευτέρα 19 Σεπτεμβρίου 2011

Λίγες μέρες στη Ρόδο

Τη Ρόδο τη γνωρίζω από μικρό παιδί. Πάντα με σαγήνευαν οι φυσικές ομορφιές της και η μεσαιωνική πόλη της με τα σημάδια των Ιπποτών του Αγίου Ιωάννη της Ιερουσαλήμ. Μα και η νέα πόλη με τους ευρείς δεντρόφυτους δρόμους της και το Μαντράκι της με τα υπέροχα κτήρια Αρ Ντεκό μπροστά από τη θάλασσα μαζί με τις καφετέριες με τον πειρασμό των παγωτών, είναι για μένα μια από τις πιο ευχάριστες εμπειρίες της ζωής μου. 
Η εκκλησία του Ευαγγελισμού
 Δεν θα ξεχάσω ποτέ μου την πρώτη μου επίσκεψη στην κοιλάδα των πεταλούδων, την εντύπωση που μου έκανε το σμήνος τότε των πεταλούδων που υπήρχε, που δυστυχώς σήμερα είναι μια ανάμνηση.


 "Η Κοιλάδα με τις Πεταλούδες είναι ένα μοναδικό φυσικό πάρκο, στο οποίο εμφανίζονται κάθε χρόνο χιλιάδες πολύχρωμες πεταλούδες από τα μέσα Ιουνίου μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου. Μερικές από αυτές είναι ιδιαίτερα σπάνια είδη και απαντώνται σε ελάχιστα μέρη σε ολόκληρο τον κόσμο. Μέσα στην κοιλάδα υπάρχουν λιμνούλες, σκιερά μονοπάτια που διασχίζουν το δάσος, ξύλινα γεφυράκια σε διάφορα σημεία του μικρού ποταμού Πελεκάνου και ένα εστιατόριο με θέα έναν καταρράκτη και μια αφρίζουσα πηγή. 













Υπάρχουν επίσης πέτρινα σκαλάκια τα οποία οδηγούν στο Μοναστήρι της Παναγίας Καλόπετρας που βρίσκεται ακριβώς πάνω από την καταπράσινη κοιλάδα.
Η Κοιλάδα με τις Πεταλούδες βρίσκεται 10 χιλιόμετρα από το αεροδρόμιο κοντά στο χωριό Θεολόγος και αποτελεί ένα από τα διασημότερα αξιοθέατα της Ρόδου που αναμφίβολα αξίζει να επισκεφθείτε. Χιλιάδες επισκέπτες συρρέουν κάθε χρόνο για να θαυμάσουν τις πεταλούδες και να κάνουν περίπατους μέσα στο καταπράσινο τοπίο της κοιλάδας. Ωστόσο, ο αριθμός τους δυστυχώς ολοένα και μειώνεται εξαιτίας της επίδρασης του τουρισμού στο φυσικό τους περιβάλλον. Αυτό οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι ένας αριθμός επισκεπτών σφυρίζει ή χτυπάει παλαμάκια για να δει τις πεταλούδες να πετούν. Αυτό που δεν γνωρίζουν όμως είναι ότι τα παλαμάκια και τα σφυρίγματα παράγουν υπέρηχους ανάλογους με αυτούς των νυχτερίδων. Οι πεταλούδες αισθάνονται ότι απειλούνται και προσπαθούν να απομακρυνθούν τρομαγμένες. Με αυτό τον τρόπο πολλές πεθαίνουν είτε από το σοκ, είτε από εξάντληση στην προσπάθεια τους να ξεφύγουν ή ακόμα και από την πρόσκρουση σε βράχους και δέντρα. Προσπαθήστε, λοιπόν, κατά τη διάρκεια της επίσκεψής σας να μην της ενοχλήσετε".

Η πόλη της Ρόδου, κάθε γωνιά της οποίας κρύβει κι ένα μικρό κομμάτι από τη μακραίωνη(2,400 χρόνια) ιστορία του νησιού, προέρχεται από την ένωση των τριών πόλεων του νησιού που έγινε το 408 π.Χ. Οι τρεις πόλεις, ήταν: η Ιαλυσός, η Κάμιρος και η Λίνδος. Ιδρύθηκε στην "Πανός άκρα'', στη βόρεια μύτη του νησιού και η ρυμοτομία της έγινε με βάση το καλύτερο πολεοδομικό σύστημα όλων των εποχών, το Ιπποδάμειο, από τον μεγαλύτερο πολεοδόμο της αρχαιότητας, τον Ιππόδαμο από τη Μίλητο. Οι αρχαίοι ιστορικοί αποκαλούν την πόλη της Ρόδου "την καλλίστην των ελληνίδων πόλεων". Σ' αυτήν υπήρχαν Πρυτανεία, Αγορές, Στοές, Νεώρια, Στάδια, Ωδεία, Φιλοσοφικές και Ρητορικές σχολές, πέντε μεγάλα λιμάνια και τουλάχιστον τρεις χιλιάδες αγάλματα. Το αριστούργημα, όμως, όλων ήταν ο περίφημος Κολοσσός της Ρόδου, ένα από τα εφτά θαύματα του κόσμου, που υπολογίζεται από κάποιους ότι βρισκόταν εκεί που σήμερα είναι τα δυο χάλκινα ελάφια στο λιμάνι της πόλης.

Ο Κολοσσός φιλοτεχνήθηκε γύρω στο 293 π.Χ. από τον μαθητή του Λυσίππου που λεγόταν Χάρης ο Λίνδιος. Ήταν ένα τεράστιο χάλκινο άγαλμα του πολιούχου θεού Ηλίου, με ύψος 31 περίπου μέτρων. Η κατασκευή του αγάλματος αυτού κράτησε 12 χρόνια. 
Όταν ο Δημήτριος ηττήθηκε και έπαψε την πολιορκία, οι κάτοικοι της Ρόδου πούλησαν τις πολιορκητικές μηχανές του και έφτιαξαν το άγαλμα το οποίο έμεινε όρθιο μόνο 66 χρόνια και καταστράφηκε από τον σεισμό του 227 π.Χ.


Σύμφωνα με τον Στράβωνα, επειδή φοβούνταν κάποιο χρησμό, δεν τον ξαναέστησαν και έμεινε πεσμένος για εννιά αιώνες. Τελικά, το 653μ.Χ. ο χαλίφης της Αραβίας ο Μωαβίας τον πούλησε για χαλκό σ' έναν Εβραίο από την Έδεσσα που χρειάστηκε 900 καμήλες για να τον μεταφέρει.




 Το πιο πιθανό σημείο που θα ήταν στημένος ο Κολοσσός θα ήταν ο περίβολος ενός ναού, το πιο πιθανό στο Ιερό του Θεού Ήλιου , όπου σήμερα βρίσκεται το παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου των Ιπποτών. Ο Στράβωνας αναφέρει: "Βρίσκεται δε τώρα σπασμένος από τα γόνατα κι έπεσε από σεισμό". Από αυτό αποδεικνύεται ότι τον είδε στη στεριά κι όχι στη θάλασσα, όπως είναι η επικρατoύσα άποψη μέχρι τώρα. Ο Κολοσσός της Ρόδου ήταν ένας Ύμνος στην
Τέχνη και την Ελευθερία.

Στην αρχαιότητα η πόλη της Ρόδου ήταν ένα από τα σπουδαιότερα ναυτικά και εμπορικά κέντρα της Ανατολικής Μεσογείου, αλλά παράλληλα ξεχώριζε για την ανάπτυξη των γραμμάτων, των τεχνών και της φιλοσοφίας.

Το όνομά της η Ρόδος, που το βρίσκουμε και στην Ιλιάδα του Ομήρου, το πήρε από το ομώνυμο λουλούδι, ιερό στον ήλιο. Άρα, η Ρόδος είναι το νησί των ρόδων. Έτσι, τα νομίσματα της Ρόδου από το ένα μέρος είχαν την παράσταση του ήλιου και από το άλλο το ρόδον. Επιπλέον, κάποιοι αρχαίοι συγγραφείς, όπως ο Διόδωρος, ο Πλίνιος, ο Στράβωνας, της έδωσαν κι άλλα ονόματα, όπως Μακαρία, δηλαδή ευτυχισμένη, Αιθρία για το ωραίο κλίμα της, Ποντία, δηλαδή θαλασσινή κ.α


Με το πλοίο Διαγόρας φτάσαμε στις 7 το πρωί στη Ρόδο από το βόρειο μέρος του νησιού, περνώντας από το Ενυδρείο και τα πολυτελή ξενοδοχεία της παραλίας, τα κτίσματα της ιταλοκρατίας που στεγάζουν το Διοικητήριο, την Εθνική Τράπεζα, το Ταχυδρομείο  και άλλες διοικητικές υπηρεσίες, τις καφετέριες και τα κέντρα διασκεδάσεως και μπήκαμε στο λιμάνι της Ρόδου, απέναντι από την πύλη της θάλασσας με τις ωραίες παλιές καμάρες από πέτρα με πύργους.


Η πόλη της Ρόδου
Ευτυχώς το ξενοδοχείο μάς είχε έτοιμο το δωμάτιο. Ένα υπέροχο ξενοδοχείο στη βορεινή πλευρά του νησιού, κοντά στο Ενυδρείο, με άπλετη θέα προς τη θάλασσα. Λες και ταξιδεύαμε ακόμα πάνω στο πλοίο, και είμαστε στο κατάστρωμα...Καθίσαμε στο μπαλκόνι και απολαύσαμε τη μαγεία της γαλάζιας οπτασίας. Πραγματικά, θα ήθελα να καθόμουν εκεί και να μην πάω πουθενά. Τόσο πολύ με καθήλωσε αυτή η απεραντοσύνη της γαλάζιας κυράς, έστω κι αν ερχόμουν από νησί που πάλι έβλεπα απέναντι θάλασσα. Όμως, η ειδοποιός διαφορά είναι ότι εδώ το εύρος της θάλασσας είναι κατά παρασάγγας μεγαλύτερο από αυτό που έβλεπα στο νησάκι μου, τη Νίσυρό μου. Εδώ είχα απρόσκοπτη θέα ως την άκρη του ορίζοντα, με τα απέναντι μικρασιατικά παράλια και το Αιγαίο πέλαγος. Η σκέψη μου ταξίδευε σε τόπους αλαργινούς, καθώς κοιτούσα τα κρουαζιερόπλοια να περνούν για άλλα λιμάνια ή τα ιστιοφόρα περήφανα να αρμενίζουν με φουσκωμένα τα πανιά απ' το φύσημα του μπάτη...

Πάντα με γοητεύουν οι αποχρώσεις του μπλε, από το τιρκουάζ, στο ανοικτό, στο πιο σκούρο που έρχεται να σμίξει με τ' ουρανού τα κάλλη...Όμως, η πόλη με τις ομορφιές της μας περιμένει να την ξαναπερπατήσουμε, και κυρίως η παλιά πόλη που δεν τη χορταίνεις. Θέλεις να μυρίσεις το άρωμά της, να βρεθείς μέσα στην καστροπολιτεία που είναι ολοζώντανη, ένα μεσαιωνικό μνημείο δυτικοευρωπαικού υστερογοτθικού ρυθμού με πολλά στοιχεία της ιταλικής αναγεννησιακής τεχνοτροπίας, καθώς και στοιχεία ντόπιας αρχιτεκτονικής.
Το κάστρο της Ρόδου
Η Παλιά Πόλη περιβάλλεται από μεσαιωνικά αμυντικά τείχη που η ίδρυσή τους ανάγεται στον 14ο και 15ο αιώνα και είναι πολύ καλοδιατηρημένα. Το μήκος τους είναι πέντε χιλιόμετρα και το πλάτος τους 12 μέτρα, με επάλξεις και πυργίσκους, καθώς και τάφρο, πλάτους 30 μέτρων, με γέφυρες στις πύλες. Διαθέτει 11 Πύλες από τις οποίες οι πιο γνωστές είναι η Πύλη Ντ' Αμπουάζ και η Θαλασσινή Πύλη ή Πύλη του Λιμανιού, που έχει αναφερθεί προηγουμένως. Θα ήθελα να αναφέρω και μια άλλη Πύλη, την Πύλη Αγίου Ιωάννη ή Κοσκινού που λέγεται και Κόκκινη Πόρτα,
αφού, σύμφωνα με την παράδοση, σ' αυτή την Πύλη σφαγιάστηκαν πολλοί χριστιανοί τον καιρό της Άλωσης της πόλης από τους Τούρκους το 1522.
Η παλιά πόλη της Ρόδου
Περνούμε την αψιδωτή πύλη και βρισκόμαστε στην πλατεία Ιπποκράτους, την κεντρική πλατεία της παλιάς πόλης, με το όμορφο συντριβάνι της και τις πολλές καφετέριες και τα καταστήματα. Ένα εστιατόριο εδώ θα κερδίσει την εύνοιά μας και θα έρθουμε κι άλλες φορές να απολαύσουμε τα ζυμαρικά και τις πίτσες του. Προχωρούμε προς τα πάνω και χαζεύουμε τα καταστήματα με όλα τα τουριστικά είδη, αγοράζουμε παιχνίδια του Αντρέα και καθόμαστε και στις ωραίες καφετέριες, όπου ο Αντρέας απολαμβάνει τις κρέπες και τα παγωτά του. Μα κι εμείς ποτέ δεν λέμε όχι σ' ένα δροσιστικό παγωτό ή σ' έναν φρέσκο χυμό, ενώ η παλιά πόλη προσφέρεται και για ρομαντικούς περιπάτους τα βράδυα, όπου μετά από ένα απολαυστικό δείπνο, όσοι αγαπούν το αλκοόλ, εκτός από μένα, θα πάρουν και το ποτό τους σ' ένα ρομαντικό περιβάλλον.
Το κάστρο της Ρόδου
Περπατώντας στον μεγάλο λιθόστρωτο δρόμο, την Οδό των Ιπποτών, που πλαισιώνεται και στις δυο πλευρές από τα μεσαιωνικά ξενοδοχεία των Ιπποτών του Αγίου Ιωάννη, φτάνουμε στο παλάτι των Μεγάλων Μαγίστρων ή Καστέλο που δεσπόζει στην Παλιά Πόλη της Ρόδου, καθώς βρίσκεται στο ψηλότερο σημείο του κάστρου των Ιπποτών στη ΒΔ πλευρά. Βρίσκεται στο τέλος της οδού των Ιπποτών η οποία είναι ο πιο καλοδιατηρημένος λιθόστρωτος μεσαιωνικός δρόμος στην Ευρώπη, με μήκος 200 μέτρα και πλάτος έξι, ο οποίος είναι χαραγμένος πάνω στην αρχαία οδό που οδηγούσε στην Ακρόπολη του Κάστρου.
Οδός των Ιπποτών

  Το 1309 οι Ιππότες του Αγίου Ιωάννη της Ιερουσαλήμ, όταν κατέλαβαν τη Ρόδο, ανακατασκεύασαν το Καστέλο που είχαν θεμελιώσει οι Βυζαντινοί στα τέλη του 7ου αιώνα μ.Χ.. Στόχος τους ήταν να αποτελέσει την επίσημη κατοικία των Μεγάλων Μαγίστρων του Τάγματός τους. Πέραν, όμως, από ανάκτορο, ήταν και το διοικητικό κέντρο του κράτους αλλά και φρούριο για την προστασία του ντόπιου πληθυσμού από τους αλλεπάλληλους εχθρούς. Εκπληκτικό είναι το γεγονός ότι το 1522, όταν αλώθηκε η Ρόδος από τους Τούρκους, το Παλάτι έμεινε σχεδόν ανέπαφο, χάρη στην εξαίρετη κατασκευή του.Οι Τούρκοι μετατρέπουν τις χρήσεις των κτισμάτων, αλλά παράλληλα κτίζουν πολλά τζαμιά, με εντυπωσιακούς μιναρέδες, αλλά και λουτρά. Επιπλέον, οι Έλληνες δεν μπορούσαν να κατοικούν μέσα στα τείχη, κι έτσι όσοι είχαν καταστήματα ή εργάζονταν μέσα στην πόλη έπρεπε με τη δύση του ήλιου να φύγουν.
Η Οδός των Ιπποτών
 Έχουμε επισκεφτεί κι άλλες φορές το Παλάτι, όπως και το Νοσοκομείο των Ιπποτών, όπου σήμερα στεγάζεται το Αρχαιολογικό Μουσείο. Σαν να μεταφέρεσαι σε άλλες εποχές, σαν να ζεις στον Μεσαίωνα και όπου να' ναι θα ξεπροβάλουν μπροστά σου οι ιππότες και οι ευγενείς..
Το παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου
Η παλιά πόλη, όμως, είναι μια πινακοθήκη αρχαίων, βυζαντινών, οθωμανικών αλλά και ιταλικών μνημείων, όπως είναι το Βυζαντινό Μουσείο, η Οπλοθήκη, το Μουσείο Διακοσμητικών Τεχνών, το Τζαμί του Σουλειμάν και το Μέγαρο της Καστελλανίας. Μου αρέσουν ιδιαίτερα τα αιωνόβια δέντρα που ρίχνουν τη σκιά τους και μας δροσίζουν στην κάψα του αυγουστιάτικου μεσημεριού. 
Η κεντρική αυλή του Παλατιού
Το Παλάτι έχει ορθογώνιο σχήμα και είναι κτισμένο γύρω από μια μεγάλη εσωτερική αυλή. Στο ισόγειο βρίσκονταν οι βοηθητικοί χώροι, ενώ στον πάνω όροφο υπήρχαν οι επίσημες αίθουσες, η Μεγάλη Αίθουσα του Συμβουλίου, η τραπεζαρία και τα ιδιαίτερα διαμερίσματα του Μεγάλου Μαγίστρου, που είναι γνωστά με την ονομασία "Μαργαρίτες".
Η μεγάλη αίθουσα με το μωσαικό δάπεδο του Θύρσου
 Η είσοδος του Παλατιού είναι εντυπωσιακή και την κοσμούν δύο επιβλητικοί ημικυκλικοί πύργοι με επάλξεις καθώς και ο Θυρεός του Μεγάλου Μαγίστρου.
 Κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας, 1522-1912, το Παλάτι έπεσε σε μαρασμό, γιατί οι Τούρκοι, αφού πρώτα το μετέτρεψαν σε φυλακή, μετά το άφησαν στο έλεος του χρόνου. Δεν του έφτανε, όμως, η ερήμωση, το 1856 καταστράφηκε σχεδόν συθέμελα, όταν ανατινάχτηκε μια πυριτιδαποθήκη από το υπόγειο του διπλανού ναού του Αγίου Ιωάννη. Όρθιοι έμειναν μόνο οι πύργοι της εισόδου.

Οι επάλξεις του παλατιού
Ευτύχησε, όμως, να ανακατασκευαστεί επί Ιταλοκρατίας, 1912-1948, και να γνωρίσει νέες δόξες, χάρη στον Ιταλό διοικητή Ντε Βέτσι, όταν ανακάλυψαν τα αρχικά σχέδια, και να  μετατραπεί σε επίσημη κατοικία του Ιταλού Διοικητή, αλλά και θερινό ανάκτορο για τον Ιταλό βασιλιά Βιτόριο Εμανουέλε τον Γ΄ και ύστερα τον Μπενίτο Μουσολίνι. Η αναστήλωση ξεκίνησε το 1937 και ολοκληρώθηκε το 1940, και, παρά τις αλλοιώσεις από τα αρχικά σχέδια, εξακολουθεί να είναι ένα πολύ επιβλητικό μνημείο.

Είναι γενικά παραδεκτό ότι η περίοδος της Ιταλοκρατίας είναι μια περίοδος που η πόλη της Ρόδου αναπτύχθηκε και μεταμορφώθηκε. Οι Ιταλοί κτίζουν καλαίσθητα κτήρια, αναδεικνύουν τους αρχαιολογικούς χώρους, κηρύσσουν γύρω από τις οχυρώσεις και την τάφρο μια μνημειακή ζώνη πρασίνου που καταλαμβάνει έκταση 150 στρεμμάτων, ενώ ξανακτίζουν το Παλάτι.
Η νότια είσοδος του Παλατιού
Κάθε φορά που επισκέπτομαι το Παλάτι, θαυμάζω τα μωσαικά πατώματά του, με ψηφιδωτά αρχαίας, ρωμαικής και βυζαντινής τεχνοτροπίας τα οποία έφεραν οι Ιταλοί από την Κω. 
Επίσης, εντύπωση προκαλεί η συλλογή επίπλων δυτικής τεχνοτροπίας του 16ου  και 17ου αιώνα. Στην εσωτερική αυλή υπάρχουν πολλά αγάλματα της ελληνιστικής και ρωμαικής περιόδου.





Μπαίνοντας μέσα στις αίθουσες του Παλατιού,  ξεχωρίζουμε τις αίθουσες αναμονής, υποδοχής, μουσικής, χορού και την αίθουσα του ψηφιδωτού της Μέδουσας.

Σήμερα, στις αίθουσες του ισογείου παρουσιάζονται μόνιμες εκθέσεις, με θέματα από την πόλη της Ρόδου από την ίδρυσή της ως την κατάληψή της από τους Τούρκους το 1522. Αξίζει να σημειωθεί ότι το 1948 τα Δωδεκάνησα ενώθηκαν με την Ελλάδα και το 1960 το Υπουργείο Πολιτισμού της Ελλάδας χαρακτήρισε τη Μεσαιωνική πόλη ως μνημείο πολιτιστικής κληρονομιάς.

Από τότε, ξεκίνησαν εκτεταμένες αναστηλώσεις, ενώ το 1988 συμπεριελήφθηκε στη λίστα των Μνημείων Παγκόσμιας Κληρονομιάς της Ουνέσκο. Ταυτόχρονα, το 2003 η Ρόδος φιλοξένησε το 7ο Συμπόσιο του Οργανισμού Πόλεων Παγκόσμιας Κληρονομιάς, του οποίου είναι μέλος, στο οποίο συμμετείχαν πάνω από 1000 αντιπρόσωποι από όλο τον κόσμο. 
Από το παλάτι βγαίνουμε στη νέα πόλη και σεριανάμε. Περπατάμε "παρά θιν αλός", πλάι στη θάλασσα, που δεν τη χορταίνουμε.





Στη νέα πόλη υπάρχουν εξαιρετικά καταστήματα απ' όπου μπορεί κανείς να βρει όλους τους ευρωπαικούς οίκους , ό, τι επιθυμεί η ψυχή του και όσα μπορεί να αντέξει το βαλάντιό του. Μας αρέσει ιδιαίτερα η Αγορά, όπου τρώμε υπέροχα φαγητά στη σχάρα. Στο Μαντράκι, όπως λέγεται η παραλιακή περιοχή,  κάνουμε τις βόλτες μας στον παραλιακό δρόμο και καθόμαστε στις ωραίες καφετέριες για να δροσιστούμε και να απολαύσουμε την ωραία θέα. Δίπλα από μια όμορφη καφετέρια υπάρχει ένας παιδότοπος που τον αγαπά ο γιος μας από τότε που ήταν πιο μικρός.

Συνεχίζεται...